Mũi doa là gì? Phương pháp gia công doa chính xác

Doa là một thuật ngữ cơ bản được ứng dụng phổ biến trong lĩnh vực gia công cơ khí, giúp nâng cao độ chính xác của lỗ khoan có kích thước theo tiêu chuẩn. Vậy “Mũi doa là gì? Phương pháp gia công doa chính chính xác” bạn đã biết chưa? Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, mời bạn đọc cùng GSI TOOLS tìm hiểu qua bài viết dưới đây.

Mũi doa là gì?

Doa là mũi khoan lỗ được thực hiện trong quá trình gia công các lỗ ghép bề mặt, có dạng hình trụ hoặc hình nón. Được sử dụng để phóng to và hoàn thiện các lỗ có kích thước chính xác của máy công cụ như máy khoan, máy tiện, máy vặn vít. Đồng thời, mũi doa được thiết kế và sử dụng để mở rộng các lỗ cơ bản hoặc loại bỏ gờ. Trên thị trường, để tìm kiếm địa chỉ cung cấp doa không khó, bởi có rất nhiều thương hiệu sản xuất và phân phối mũi doa khác nhau từ mẫu mã, thiết kế cho đến kích cỡ đa dạng. Tuy nhiên, chúng đều có điểm chung là được thực hiện trên các loại máy như máy khoan, máy phay, máy doa hoặc thao tác bằng tay.

Xem thêm về mũi doa carbide tại đây

Cấu tạo của mũi doa

Mũi doa được cấu tạo bởi 3 phần chính, đặc biệt quan trọng nó giúp doa hoạt động tốt nhất, cụ thể như sau:

- Phần làm việc:

• Phần dẫn hướng: có góc côn đỉnh bằng 90°.
• Phần cắt: thực hiện các công việc cắt.
• Phần sửa đóng: là quá trình cắt và sửa đúng cho lỗ gia công, bên cạnh đó còn là nơi dự trữ để mài lại mũi doa khi mòn.
• Phần côn ngược: có tác dụng làm giảm ma sát giữa mặt sau của doa và bề mặt đã gia công lỗ.

- Phần cổ: là phần kết nối giữa cán dao và phần làm việc của mũi doa, trong quá trình chế tạo mũi doa.

- Phần cán doa:

• Mũi doa tay: phần cán được thiết kế ở dạng trụ có đầu vuông.
• Mũi doa máy: phần cán doa được chế tạo ở dạng đuôi côn hoặc đuôi trụ.

Mũi doa được chế tạo chủ yếu bằng vật liệu thép gió, phần lưỡi cắt được trang bị bởi hợp kim cứng hoặc kim cương đa tinh thể nhằm giúp cho quá trình đo lường đường kính trở nên dễ dàng. Bên cạnh đó, các bước chia răng không đồng đều nhằm tránh việc tạo ra độ rung, dấu dợn sóng và độ lệch đồng tâm. Đồng thời, đường biên dẫn của lưỡi cắt phụ được thực hiện là bởi đường biên mài mòn. Đường càng rộng thì có dạng hình học tốt hơn nhưng độ bóng lại xấu hơn.

Phương pháp gia công doa chính xác

Dựa vào từng nhu cầu, tính chất công việc của bản thân mà người thợ cơ khí có thể lựa chọn được phương pháp gia công doa dưới 2 hình thức là doa máy hoặc doa tay. Chi tiết như sau:

Doa máy

Đối với hình thức này, ta có 2 phương pháp gia công doa, đó là:

- Doa cưỡng bức: Dao doa được nôi cứng với trục chính của máy. Tuy nhiên, với phương pháp doa cưỡng bức có nhược điểm cơ bản là lỗ thường bị lay rộng hoặc lỗ bị xiên và dao dễ bị kẹt, gãy. Nguyên nhân chính gây nên là do độ lệch tâm giữa đường tâm trục chính của máy với tâm lỗ gia công, do trục chính bị đảo,..

- Doa tùy động: Doa tùy động có hai phương pháp chủ yếu:

• Dao doa được nối với tuỳ động trục chính của máy bằng khớp tùy động. Lúc này, dao hoàn toàn dựa vào lỗ đã có để tự dẫn hướng và khắc phục được nhược điểm của phương pháp trên.
• Sử dụng kết cấu dao doa tùy động: Cách này rất đơn giản, bởi lẽ dao doa chỉ có hai lưỡi cắt, các lưỡi cắt có khả năng xê dịch chút ít theo phương hướng kính để tự lựa vào lỗ gia công. Do vậy, lưỡi dao ít có khả năng chống mòn nhưng do có kết cấu đơn giản nên rất dễ mài lại.

Doa tay

Về bản chất, quá trình cắt và các chuyển động doa tay giống như doa máy nhưng ở đây các chuyển động cắt được thực hiện bởi tay người công nhân. Đối với hình thức này, người công nhân cần thao tác nhịp nhàng, uyển chuyển thì có thể đạt độ chính xác cao hơn doa máy. Điểm khác nhau giữa 2 phương thức này, dao doa tay có góc ϕ nhỏ hơn và phần dẫn hướng dài so với dao doa máy.

>>> Tham khảo ngay: Các phương pháp gia công cắt gọt điển hình.

Hy vọng rằng, bài viết trên đây sẽ giúp cho bạn đọc hiểu rõ hơn về Mũi doa là gì? Phương pháp gia công doa chính chính xác hiện nay. Trong quá trình gia công, mũi doa đóng vai trò quan trọng giúp công việc trở nên hiệu quả và đạt năng suất cao. Tại đây, GSI TOOLS là nhà cung cấp mũi doa chính hãng đến từ những thương hiệu nổi tiếng hàng đầu thế giới. Quý khách hàng quan tâm đến sản phẩm, xin vui lòng liên hệ cho chúng tôi qua Hotline: 0943.808.594 gặp Mr. Dũng để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất. Trân trọng!