Trìu mến: Cách cơ thể nói lời yêu

Gốc rễ: Hệ thần kinh và nhu cầu cơ bản về xúc chạm

Để hiểu tại sao Affection quan trọng đến vậy, chúng ta cần hiểu một chút về hệ thần kinh (nervous system) của con người.

Khi nói tới hệ thần kinh, nhiều người chỉ nghĩ tới não. Nhưng thực ra, não chỉ là một phần. Hãy tưởng tượng: Não với cấu trúc của nó là các neuron và sợi thần kinh liên kết nhau, có một hệ thống dây thần kinh trải dài xuống qua cột sống, đi qua cổ, rồi trải dọc hết khắp cơ thể. Toàn bộ hệ thần kinh này đón nhận các tín hiệu thông qua giác quan, đặc biệt là xúc giác - vì nó trải rộng khắp da thịt, và thông qua cảm nhận của các cơ quan nội tạng bên trong, gọi là interoception (cảm nhận nội thể).

Tất cả các tín hiệu đó được giải mã ở não bộ. Trong khoa học thần kinh, người ta hay ví von: Bộ não như một “người tù” bị nhốt trong phòng kín tối đen, chỉ đón nhận những mảnh ghép rời rạc của thế giới xung quanh - ánh sáng, âm thanh, gió, xúc chạm - tất cả về mặt vật lý đều chỉ là sóng điện từ, chuyển động của không khí, tác động của đồ vật lên da. Sau đó, não học cách giải mã thành những gì chúng ta đang nhìn, nghe, ngửi, nếm, xúc chạm thành tri giác (perception) mà ta hiểu được.

Rồi từ cơ sở đó, kết hợp với những trải nghiệm cơ thể được khoan khoái, thoải mái khi được ăn, được chăm sóc, được vỗ về, được âu yếm lúc nhỏ, cũng có khi là những trải nghiệm bất ưng của đau, đói, lạnh…, các chuỗi trải nghiệm và phản ứng quen thuộc dần dần trở thành những trạng thái thân-tâm mà chúng ta gọi là tình cảm, cảm xúc, tâm trạng.

Do đó, nếu trẻ không có cơ hội được trải nghiệm, được tiếp xúc, được phát triển trong sự gần gũi ấm áp, các nghiên cứu tâm lý học phát triển cho thấy: Năng lực cảm xúc của trẻ bị tổn hại. Rồi năng lực cảm xúc là cơ sở của năng lực xã hội, làm ảnh hưởng kéo dài cho tới thời điểm trưởng thành.

Tất cả điều này chỉ ra rằng: Đối với mọi năng lực nhận thức, cảm xúc, hành vi, giao tiếp xã hội của con người, nền tảng quan trọng nhất là chính thân xác này, cơ thể này, và hệ thần kinh này đang trải dọc toàn thân. Toàn thể hệ thống kỳ diệu đó được nuôi lớn không chỉ bằng thức ăn hay kiến thức, mà còn bằng cả tình cảm, sự thân mật mà cơ thể cảm nhận được khi còn nhỏ.