Người Việt Nam quan niệm rằng năm mới sẽ gặp nhiều may mắn nếu thực hiện một số nghi thức sau vào đêm giao thừa.

Cúng giao thừa

Một trong những phong tục truyền thống không thể thiếu trong đêm giao thừa chính là cúng giao thừa. Ở mỗi vùng miền và địa phương, các gia đình sẽ có cách bài trí và lễ cúng khác nhau.

Nghi lễ cúng giao thừa mang ý nghĩa là một lời tạm biệt cho năm cũ đã qua và cầu mong năm mới sẽ có nhiều niềm hân hoan và may mắn hơn.

Theo TS. Đinh Đức Tiến, việc cúng giao thừa thường được tiến hành vào khung giờ Tý (23h - 1h), bắt đầu từ đêm 30 tháng Chạp (với năm đủ) hoặc 29 tháng Chạp (với năm thiếu).

Gia chủ làm lễ khấn, sám hối với trời đất tổ tiên, mời ông bà, tổ tiên về nhà ăn Tết, đồng thời cầu mong cho cả gia đình gặp may mắn, bình an trong năm mới.

Ngoài cúng gia tiên trên bàn thờ, các gia đình còn lập bàn thờ ngoài sân để cúng Trừ tịch - được xem như buổi tiệc để “tống cựu nghinh tân”, tiễn đưa những vị thần năm cũ và nghinh đón những vị thần mới, đồng thời xin các vị thần linh phù hộ cho gia đình một năm mới bình an, hạnh phúc.

Chọn hướng xuất hành

Sau lễ cúng đêm giao thừa, gia chủ sẽ là người xuất hành khỏi nhà theo hướng và thời gian mà họ cho là may mắn.

Nhiều người quan niệm, việc lựa chọn đúng hướng, ngày giờ xuất hành sẽ khiến cho gia chủ gặp nhiều thuận lợi, may mắn trong năm mới, cả về sức khỏe, công việc...

Bởi vậy, sau khi cúng giao thừa, người ta thường sẽ coi ngày giờ hợp phong thủy, bắt đầu xuất hành để cầu may cho bản thân cũng như cả gia đình.

Mua muối đêm giao thừa

Người Việt quan niệm rằng, “đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi”. Muối không chỉ có ý nghĩa xua đuổi tà ma, điềm rủi mà còn thể hiện sự gắn kết tình cảm quan hệ gia đình, con cái khỏe mạnh, thuận hòa.

Vì thế, sau đêm giao thừa người ta thường mua những bịch muối nhỏ được gói trong bao giấy màu vàng, màu đỏ ở các khu phố, khu chợ.

Xông đất

Xông đất là một trong những tục lệ truyền thống lâu đời không thể thiếu trong đêm giao thừa. Người xông đất là người đến chúc Tết đầu tiên của gia đình, có thể là ngẫu nhiên đến hoặc được gia chủ lựa chọn trước cho hợp tuổi hợp mệnh.

Hầu hết gia đình Việt rất coi trọng tục này vì họ tin rằng người đầu tiên nếu như hợp tuổi có thể đem lại may mắn, tài lộc cho gia đình cả năm.

Chúc Tết

Thời khắc bước vào những giây phút đầu tiên của năm mới là lúc mọi người dành cho nhau những lời chúc ý nghĩa mong cho một năm mới đầy thuận hòa, may mắn, hạnh phúc và nhiều thành công.

Mừng tuổi

Theo phong tục, người lớn sẽ mừng tuổi trẻ em bằng những đồng tiền mới hoặc cho vào phong bao giấy màu đỏ khi năm mới đến.

Số tiền có thể chỉ mang tính tượng trưng nhưng chứa đựng những lời chúc tốt đẹp cho năm mới. Con cháu chúc ông bà, bố mẹ sức khỏe an khang, trường thọ. Ông bà mong con cháu mạnh khỏe, học hành thành đạt, làm ăn buôn bán gặp nhiều thuận lợi.

Đi lễ chùa, lễ đền miếu

Sau khi cúng giao thừa xong, người dân thường đi lễ chùa, đền miếu cầu xin thần Phật phù hộ cho gia đình một năm mới an lành, hạnh phúc.

Đi hái lộc

Theo quan niệm dân gian, khi đi lễ chùa đầu năm, người dân sẽ ra sân vườn chùa bẻ một cành lá gọi là hái lộc với ý nghĩa mang lộc của thần Phật về nhà. Cành lộc này sẽ được trưng trước bàn thờ gia tiên cho đến khi tàn khô.